Đồng thuận xã hội - giá trị cốt lõi được kiến tạo từ tinh thần Đại hội XIV của Đảng

Đồng thuận xã hội có thể hiểu là sự thống nhất cao về nhận thức, thái độ và hành động của các tầng lớp nhân dân đối với đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Điều đó tạo nên sự thống nhất ý chí và hành động, khơi dậy tinh thần yêu nước, ý thức trách nhiệm và khát vọng cống hiến của mỗi cá nhân vì lợi ích chung của dân tộc. Thực tiễn lịch sử cách mạng Việt Nam chứng minh, mỗi thắng lợi to lớn của dân tộc đều gắn liền với việc phát huy cao độ sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc và đồng thuận xã hội. Từ Cách mạng Tháng Tám năm 1945, cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp (1945-1954), kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954 - 1975), đến sự nghiệp đổi mới đất nước từ năm 1986 đến nay luôn có sự thống nhất giữa ý Đảng và nguyện vọng chính đáng của Nhân dân, đó là nhân tố quan trọng quyết định thành công của đất nước. Trong giai đoạn hiện nay, khi đất nước bước vào thời kỳ phát triển mới với yêu cầu cao hơn về tốc độ tăng trưởng, công bằng xã hội và phát triển bền vững, đồng thuận xã hội càng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây chính là “chất keo” gắn kết các chủ thể xã hội, tạo nên sự đồng lòng, chung sức trong thực hiện các mục tiêu chiến lược mà Đảng đã đề ra. Vì vậy, trải qua các kỳ Đại hội, Đảng ta luôn quan tâm, chú trọng đến vấn đề tạo sự đồng thuận trong xã hội. Đặc biệt, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng diễn ra trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực có nhiều biến động nhanh chóng, phức tạp, khó dự báo; trong nước, sự nghiệp đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế tiếp tục được đẩy mạnh, bên cạnh thời cơ, thuận lợi cũng đặt ra không ít khó khăn, thách thức mới. Trong bối cảnh đó, tinh thần Đại hội XIV của Đảng không chỉ thể hiện tầm nhìn chiến lược, khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc, mà còn chứa đựng những định hướng quan trọng nhằm củng cố niềm tin, tăng cường sự thống nhất về nhận thức và hành động trong toàn xã hội.
Tinh thần Đại hội XIV của Đảng với những định hướng lớn đối với xã hội thể thể hiện ở một số khía cạnh như:
- Tầm nhìn phát triển và khát vọng vươn lên của dân tộc: Tinh thần Đại hội XIV của Đảng thể hiện rõ tầm nhìn phát triển đất nước trong giai đoạn mới, hướng tới mục tiêu xây dựng Việt Nam phát triển nhanh, bền vững, có vị thế ngày càng cao trên trường quốc tế. Đồng thời, Khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc được Đại hội xác định là điểm hội tụ của ý chí chính trị, tinh thần yêu nước và trách nhiệm công dân. Đây chính là cơ sở tư tưởng quan trọng để tạo sự đồng thuận sâu rộng trong xã hội, khơi dậy tinh thần cống hiến và sáng tạo của mọi tầng lớp nhân dân.
- Đề cao vai trò của Nhân dân và phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa: Một nội dung xuyên suốt tinh thần Đại hội XIV của Đảng là tiếp tục khẳng định Nhân dân là trung tâm, là chủ thể của công cuộc đổi mới và phát triển đất nước. Đại hội nhấn mạnh yêu cầu mở rộng và phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa, bảo đảm quyền làm chủ của Nhân dân, gắn dân chủ với kỷ cương, pháp luật. Việc đề cao vai trò của Nhân dân không chỉ thể hiện ở mục tiêu, quan điểm, mà còn được cụ thể hóa trong các chủ trương, chính sách phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an sinh xã hội, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của Nhân dân. Đây là nền tảng quan trọng để củng cố niềm tin xã hội và tạo sự đồng thuận bền vững.
- Kiên định nền tảng tư tưởng và tăng cường niềm tin chính trị: Tinh thần Đại hội XIV của Đảng tiếp tục khẳng định sự kiên định đối với mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, kiên định nền tảng tư tưởng của Đảng. Trong bối cảnh các thế lực thù địch gia tăng chống phá trên lĩnh vực tư tưởng, việc củng cố niềm tin chính trị, giữ vững trận địa tư tưởng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Sự rõ ràng, nhất quán trong đường lối, quan điểm của Đại hội XIV là cơ sở để tạo sự thống nhất cao về nhận thức trong toàn Đảng, toàn dân, qua đó góp phần tăng cường đồng thuận xã hội.
Tuy nhiên, để kiến tạo đồng thuận xã hội theo tinh thần Đại hội XIV của Đảng cần bảo đảm các yếu tố như:
- Thống nhất nhận thức - tiền đề của đồng thuận xã hội: Việc quán triệt sâu sắc tinh thần Đại hội XIV của Đảng giúp cán bộ, đảng viên và Nhân dân hiểu đúng, hiểu đầy đủ các chủ trương lớn, từ đó hình thành sự đồng tình, ủng hộ và tự giác tham gia thực hiện. Trong điều kiện thông tin đa chiều hiện nay, việc định hướng nhận thức xã hội theo tinh thần Đại hội XIV cần được tiến hành một cách chủ động, khoa học, thuyết phục, gắn với thực tiễn đời sống của các tầng lớp nhân dân.
- Củng cố niềm tin - hạt nhân của sự đồng thuận: Niềm tin chính trị là yếu tố cốt lõi của đồng thuận xã hội. Tinh thần Đại hội XIV của Đảng với những định hướng rõ ràng, mục tiêu cụ thể và giải pháp khả thi góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng và con đường phát triển của đất nước. Việc thực hiện nghiêm túc, hiệu quả các chủ trương, chính sách đã được Đại hội đề ra, gắn với nâng cao đạo đức công vụ, trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên, chính là minh chứng sinh động nhất để củng cố niềm tin xã hội.
- Chuyển hóa tinh thần Đại hội thành hành động xã hội: Đồng thuận xã hội chỉ thực sự bền vững khi tinh thần Đại hội XIV của Đảng được chuyển hóa thành hành động cụ thể trong đời sống xã hội. Mỗi tổ chức, mỗi cá nhân cần căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ của mình để cụ thể hóa các mục tiêu, nhiệm vụ của Đại hội thành chương trình, kế hoạch hành động thiết thực. Đây chính là thước đo hiệu quả của việc triển khai tinh thần Đại hội XIV trong thực tiễn.
Việc nghiên cứu, làm rõ và triển khai tinh thần Đại hội XIV của Đảng theo hướng kiến tạo đồng thuận xã hội có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc, góp phần đưa chủ trương, đường lối của Đảng thực sự thấm sâu vào đời sống xã hội, trở thành động lực tinh thần mạnh mẽ cho sự phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Để đồng thuận xã hội tiếp tục trở thành giá trị cốt lõi được kiến tạo từ tinh thần Đại hội XIV của Đảng, cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp sau:
Thứ nhất, tiếp tục đẩy mạnh công tác tư tưởng, để tinh thần Đại hội XIV của Đảng thấm sâu, lan tỏa rộng rãi, dễ hiểu và gần gũi trong Nhân dân
Công tác tư tưởng cần được đổi mới mạnh mẽ cả về nội dung, phương thức và chủ thể thực hiện, bảo đảm tinh thần Đại hội XIV của Đảng không chỉ “đúng” mà còn “trúng” và “thấm” vào đời sống xã hội. Trước hết, việc tuyên truyền phải bám sát các nội dung cốt lõi, những điểm mới, những chủ trương lớn của Đại hội, tránh tình trạng truyền đạt dàn trải, khô cứng, nặng về khẩu hiệu. Cần chú trọng chuyển hóa các nghị quyết, văn kiện thành thông điệp ngắn gọn, dễ hiểu, gắn với quyền lợi, trách nhiệm và kỳ vọng chính đáng của Nhân dân. Bên cạnh đó, phải đa dạng hóa các kênh và hình thức tuyên truyền, kết hợp hài hòa giữa phương thức truyền thống với các nền tảng truyền thông số, mạng xã hội, báo chí đa phương tiện. Đội ngũ cán bộ làm công tác tư tưởng, báo cáo viên, tuyên truyền viên cần được nâng cao trình độ lý luận, kỹ năng truyền đạt và khả năng nắm bắt tâm tư, dư luận xã hội, từ đó chủ động định hướng nhận thức, tạo sự thống nhất về tư tưởng và hành động trong toàn xã hội.
Thứ hai, phát huy dân chủ gắn với tăng cường đối thoại, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng chính đáng của Nhân dân, qua đó kịp thời tháo gỡ những vấn đề khó khăn, bức xúc từ cơ sở
Phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa vừa là mục tiêu, vừa là động lực quan trọng để tạo sự đồng thuận xã hội trong triển khai tinh thần Đại hội XIV của Đảng. Cần tiếp tục hoàn thiện và thực hiện hiệu quả các cơ chế để Nhân dân tham gia góp ý, phản biện, giám sát việc thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, nhất là những vấn đề liên quan trực tiếp đến đời sống dân sinh. Đặc biệt, phải coi trọng đối thoại trực tiếp giữa cấp ủy, chính quyền với Nhân dân, kịp thời lắng nghe, tiếp thu ý kiến, giải quyết thỏa đáng những kiến nghị chính đáng ngay từ cơ sở, không để tích tụ thành “điểm nóng”. Việc giải quyết các vấn đề bức xúc cần được thực hiện công khai, minh bạch, rõ trách nhiệm, rõ lộ trình, qua đó củng cố niềm tin của Nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước và tính ưu việt của chế độ xã hội chủ nghĩa.
Thứ ba, triển khai tinh thần Đại hội XIV của Đảng gắn chặt với việc giải quyết hiệu quả các vấn đề phát triển kinh tế - xã hội, qua đó bảo đảm công bằng, tiến bộ xã hội và thực hiện mục tiêu không để ai bị bỏ lại phía sau.
Tinh thần Đại hội XIV của Đảng chỉ thực sự đi vào lòng dân khi được hiện thực hóa bằng những kết quả cụ thể trong phát triển kinh tế - xã hội, cải thiện đời sống vật chất và tinh thần của Nhân dân. Vì vậy, việc triển khai các mục tiêu, nhiệm vụ của Đại hội cần gắn chặt với giải quyết những vấn đề thiết thân như tạo việc làm, nâng cao thu nhập, bảo đảm an sinh xã hội, phát triển giáo dục, y tế, văn hóa, thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng, miền. Cùng với đó, phải kiên trì thực hiện các chính sách phát triển bao trùm, chú trọng các nhóm yếu thế, vùng khó khăn, đồng bào dân tộc thiểu số, bảo đảm mọi người dân đều được thụ hưởng thành quả của công cuộc đổi mới và phát triển. Khi Nhân dân cảm nhận rõ ràng những chuyển biến tích cực trong đời sống hằng ngày, niềm tin vào Đảng và sự đồng thuận xã hội sẽ được củng cố vững chắc, tạo nền tảng quan trọng để thực hiện thắng lợi các mục tiêu mà Đại hội XIV của Đảng đã đề ra.
Thứ tư, đề cao vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu, xác định đây là khâu then chốt có ý nghĩa quyết định trong việc củng cố niềm tin của Nhân dân và tạo lập đồng thuận xã hội.
Vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên, đặc biệt là người đứng đầu các cấp, có ý nghĩa quyết định trong việc đưa tinh thần Đại hội XIV của Đảng vào cuộc sống. Thực tiễn cho thấy, nơi nào cán bộ gương mẫu, dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đổi mới sáng tạo vì lợi ích chung thì nơi đó tạo được sự tin tưởng, đồng thuận và ủng hộ của Nhân dân. Do đó, cần tiếp tục cụ thể hóa và thực hiện nghiêm các quy định của Đảng về trách nhiệm nêu gương, gắn nêu gương với công tác đánh giá, xếp loại cán bộ, đảng viên. Người đứng đầu phải thực sự tiên phong trong đổi mới tư duy, phong cách lãnh đạo, gần dân, trọng dân, vì dân; kiên quyết đấu tranh với các biểu hiện quan liêu, tham nhũng, tiêu cực. Chính sự gương mẫu, liêm chính và tận tụy của đội ngũ cán bộ sẽ là “thông điệp thuyết phục nhất”, góp phần lan tỏa tinh thần Đại hội và củng cố niềm tin xã hội.
Đồng thuận xã hội là giá trị cốt lõi, là nguồn sức mạnh to lớn được kiến tạo từ tinh thần Đại hội XIV của Đảng. Trong bối cảnh mới, việc củng cố và phát huy đồng thuận xã hội không chỉ là yêu cầu khách quan, mà còn là trách nhiệm chính trị của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Khi ý Đảng hợp với lòng dân, khi Nhân dân thực sự tin tưởng và đồng hành cùng Đảng, những mục tiêu lớn lao mà Đại hội XIV của Đảng đề ra sẽ từng bước được hiện thực hóa, đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên phát triển nhanh, bền vững và hùng cường./.

Tài liệu tham khảo
1. Đảng Cộng sản Việt Nam (2025), Dự thảo các văn kiện trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam.
2. Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (2015), Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội.
3. Bùi Đình Phong (2020), Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc - nền tảng của đồng thuận xã hội ở Việt Nam hiện nay, đăng trên Tạp chí Cộng sản.
4. Lê Quốc Lý (2021), Phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa nhằm củng cố sự đồng thuận xã hội, đăng trên Tạp chí Lý luận chính trị.